fa الگوی بروز فصلی سیاه‌زخم و راهکارهای آموزشی–پیشگیرانه در مناطق مرزی استان کردستان، ایران بیماری‌های عفونی Infectious Disease پژوهشی اصیل Original Article <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span lang="AR-SA" style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">سیاه‌زخم یکی از مهم‌ترین بیماری‌های زئونوز در نوار مرزی غرب ایران است و در استان کردستان به‌صورت فصلی بروز می‌کند. هدف این مطالعه بررسی الگوی بروز بیماری و ارائه راهکارهای آموزشی</span></span></span><span lang="AR-SA" style="line-height:115%"><span majalla="" sakkal="" style="font-family:"><span style="color:black">&ndash;</span></span></span><span lang="AR-SA" style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">پیشگیرانه متناسب با شرایط محلی بود</span></span></span><span lang="FA" style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">.</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">این پژوهش کیفی با تحلیل گزارش‌های دامپزشکی، داده‌های مراقبت بیماری، مصاحبه با بهورزان و کارکنان شبکه‌های بهداشت، و مشاهده میدانی در روستاهای مرزی انجام شد. داده‌ها با روش تحلیل محتوای موضوعی تحلیل شدند. آموزش‌ها انسجام کافی نداشته و نقش مدارس، شوراهای محلی و دهیاری‌ها در اطلاع‌رسانی سلامت کمتر مورد استفاده قرار گرفته است. دامداران معمولاً علائم اولیه بیماری را جدی نمی‌گیرند. مقایسه تطبیقی نشان داد الگوی فصلی بروز در کردستان مشابه استان‌های آذربایجان غربی و کرمانشاه و همچنین اقلیم کردستان عراق است.</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">سیاه‌زخم در مناطق مرزی کردستان بیش از آنکه یک مشکل درمانی باشد، یک چالش فرهنگی</span></span></span><span lang="AR-SA" style="line-height:115%"><span majalla="" sakkal="" style="font-family:"><span style="color:black">&ndash;</span></span></span><span lang="AR-SA" style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">آموزشی است. تقویت آموزش بومی‌سازی‌شده، مشارکت جامعه، و اطلاع‌رسانی دیجیتال می‌تواند چرخه انتقال را کاهش دهد</span></span></span></span></span></span></span></span> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Anthrax is one of the most important zoonotic diseases in the western border regions of Iran and exhibits a clear seasonal pattern in Kurdistan Province. This study aimed to investigate the seasonal distribution of anthrax cases and to propose educational and preventive strategies tailored to local conditions. This qualitative study was conducted through the analysis of veterinary reports, disease surveillance data, semi-structured interviews with community health workers and health network staff, and field observations in border villages. Data were analyzed using thematic content analysis. The findings indicated that educational activities related to anthrax prevention lacked sufficient continuity and coordination. The potential roles of schools, local councils, and village administrations in health communication were underutilized. In addition, livestock owners often failed to recognize or take early symptoms of the disease seriously. Comparative analysis revealed that the seasonal pattern of anthrax occurrence in Kurdistan Province is similar to that observed in West Azerbaijan, Kermanshah, and the Kurdistan Region of Iraq. Anthrax in the border areas of Kurdistan appears to represent primarily an educational and cultural challenge rather than a therapeutic one. Strengthening culturally appropriate educational interventions, enhancing community participation, and expanding digital communication strategies may help disrupt the transmission cycle and reduce disease occurrence.</span></span></span></span></span></span></span> سیاه‌زخم, بیماری‌های زئونوز, آموزش سلامت, پیشگیری, کردستان, بهورز Anthrax, Zoonotic diseases, Health education, Prevention, Kurdistan, Community health worker 7 11 http://zoonosis.ir/browse.php?a_code=A-10-770-1&slc_lang=fa&sid=1 Arvin Rahmanpour آروین رحمان پور rahmanpour_arvin@yahoo.com 1720009872 10031947532846001163 Yes Vice Chancellor for Health Affairs, Kurdistan University of Medical Sciences galavezh ghafouri گلاویژ غفوری rahmanpour.arvin@gmail.com 3750543267 10031947532846001164 No Vice Chancellor for Health Affairs, Kurdistan University of Medical Sciences معاونت بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان